FIN2006 - İşletme Finansına Giriş

Ders Müfredatı

1. Hafta Finansal Yönetimin Amacı 2. Hafta Finansal Tablolar Analizi 3. Hafta Paranın Zaman Değeri 4. Hafta Anüiteler 5. Hafta Faiz ve Enflasyon 6. Hafta Tahvil Değerleme 7. Hafta Hisse Senedi Değerleme

--- VİZE ---

8. Hafta Sermaye Bütçelemesi (NPV) 9. Hafta İç Verim Oranı (IRR) 10. Hafta Nakit Akışları 11. Hafta Risk ve Getiri 12. Hafta CAPM ve Portföy 13. Hafta Sermaye Maliyeti (WACC) 14. Hafta Kaldıraç ve Yapı ⭐ Sınav Taktikleri

1. HAFTA

Finansal Yönetimin Amacı

İşletmenin temel amacı Kâr Maksimizasyonu DEĞİLDİR. Temel amaç, Hissedarların Servetini (Firma Değerini) Maksimize Etmektir.

Neden Kâr Değil?

Yüksek kâr için kalite düşürülebilir, riskli işlere girilebilir. Kâr kısa vadelidir ve manipüle edilebilir.

Neden Değer?

Firma değeri gelecekteki tüm nakit akışlarının bugünkü değeridir. Uzun vadelidir, riski dikkate alır.

Vekalet Sorunu (Agency Problem)

Yöneticiler (Vekil) bazen hissedarların (Asil) yerine kendi çıkarlarını düşünürler.
VAKA CEO'nun şirket kasasındaki parayla kendisine özel jet alması, vekalet maliyetidir.

2. HAFTA

Finansal Tablolar Analizi

Şirketin röntgenini çekmek için Likidite, Faaliyet, Kaldıraç ve Kârlılık oranlarına (Rasyo) bakarız.

Cari Oran = Dönen Varlıklar / Kısa Vadeli Borçlar

Örnek Çözüm

Şirketin kasasında 100 TL, stoğunda 200 TL mal var (TDV=300). Kısa vadeli borcu 150 TL.

Cari Oran = 300 / 150 = 2.0

Yorum: Şirket her 1 TL borcuna karşılık 2 TL varlığa sahip. Likiditesi sağlam.

3. HAFTA

Paranın Zaman Değeri (TVM)

Bugünkü 1 TL, yarınki 1 TL'den daha değerlidir. Çünkü parayı işletip faiz kazanabiliriz. Finansın temelidir.

$$ FV = PV \times (1 + r)^n $$

PV (Primary Value): Bugünkü Değer.
FV (Future Value): Gelecek Değer.
r: Faiz Oranı.
n: Dönem Sayısı.

Örnek: Bileşik Faiz

Bugün bankaya 1000 TL yatırdın (r=0.10, n=3). Basit faiz olsaydı 1300 TL alırdın. Bileşik faizde:

FV = 1000 x (1.10)³ = 1000 x 1.331 = 1331 TL

4. HAFTA

Anüiteler (Eşit Ödemeler)

Belirli bir süre boyunca, eşit aralıklarla yapılan eşit ödemeler dizisidir (Örn: Kredi taksitleri, emeklilik primi).

Sürekli Anüite (Perpetuity): Ödemeler sonsuza kadar sürerse formül basitleşir:
$$ PV = \frac{C}{r} $$

5. HAFTA

Faiz Oranları ve Enflasyon

Bankanın tabelada yazdığı faiz Nominal Faidir. Enflasyondan arındırılmış oran Reel Faizdir. Fisher Etkisi:

$$ (1 + r_{nominal}) = (1 + r_{reel}) \times (1 + enflasyon) $$

6. HAFTA

Tahvil Değerleme

Tahvil, devletin veya şirketin borç senedidir. Kupon (Faiz) ödemesi yapar.

Faiz ve Fiyat Ters Orantılıdır!

Piyasa faizleri ARTARSA, elindeki eski tahvilin değeri DÜŞER.
Piyasa faizleri DÜŞERSE, elindeki eski (yüksek kuponlu) tahvilin değeri ARTAR.

7. HAFTA

Hisse Senedi Değerleme

Hisse fiyatı teorik olarak, şirketin gelecekte ödeyeceği tüm temettülerin bugünkü değeridir.

Gordon Büyüme Modeli:
$$ P_0 = \frac{D_1}{r - g} $$

D1: Gelecek yılki temettü, r: Beklenen getiri, g: Büyüme oranı.

8. HAFTA

Sermaye Bütçelemesi: NPV

Net Bugünkü Değer (NPV): Finansın en güvenilir karar verme yöntemidir.

Sınav Kuralı: NPV > 0 ise yatırım KABUL edilir. Çünkü hissedarın cebine para koyar. NPV < 0 ise REDDEDİLİR.

9. HAFTA

İç Verim Oranı (IRR)

NPV'yi sıfıra eşitleyen iskonto oranıdır. Projenin kendi içindeki getiri oranıdır.

Uyarı: Nakit akışlarının yön değiştirdiği (negatif-pozitif-negatif) projelerde IRR yöntemi matematiksel olarak hatalı sonuç verebilir. NPV her zaman daha üstündür.

10. HAFTA

Nakit Akışlarının Tahmini

Projeye girip girmemeye "Muhasebe Kârı"na bakarak karar VERİLMEZ. "Nakit Akışı"na (Cash Flow) bakılır.

Batık Maliyet (Sunk Cost)

Projeye başlasak da başlamasak da harcanmış olan paratır. Analize dahil EDİLMEZ.
Örnek Pazar araştırması için ödenen 10.000 TL.

Fırsat Maliyeti (Opportunity Cost)

Projeyi yapmasaydık elde edeceğimiz gelir. Analize gider olarak DAHİL EDİLİR.
Örnek Kendi depomuzu kullanıyoruz ama kullanmasak kiraya verip 5.000 TL kazanacaktık.

11. HAFTA

Risk ve Getiri

Finansın temel yasası: Yüksek Risk = Yüksek Beklenen Getiri.

İnsanlar riskten kaçınır (Risk Averse). Bu yüzden hisse senetleri (riskli), devlet tahvilinden (risksiz) daha çok kazandırmalıdır. Aradaki farka "Risk Primi" denir.

12. HAFTA

CAPM ve Portföy

Çeşitlendirme ile "Sistematik Olmayan Risk" (Şirkete özel riskler) yok edilebilir. Ama "Piyasa Riski" (Sistematik Risk) yok edilemez.

$$ CAPM: r_i = r_f + \beta \times (r_m - r_f) $$

rf: Risksiz faiz, Beta: Piyasa duyarlılığı, (rm-rf): Piyasa risk primi.

13. HAFTA

Sermaye Maliyeti (WACC)

Şirketin kaynak maliyetlerinin (Borç + Özsermaye) ağırlıklı ortalamasıdır.

Vergi Kalkanı: Borç faizi vergiden düşüldüğü için, borçlanmanın maliyeti (1 - Vergi) kadar ucuzlar. Bu yüzden şirketler borçlanmayı sever.

14. HAFTA

Kaldıraç ve Sermaye Yapısı

Ne kadar borçlanmalıyız? Modigliani-Miller (MM) teoremlerine göre kusursuz piyasada borç yapısı önemsizdir. Ama gerçek hayatta vergiler ve iflas maliyetleri vardır.

Finansal Kaldıraç Etkisi

Borç kullanmak hissedarın getirisini (ROE) artırır ama riski de artırır. İşler iyi giderse süperdir, kötü giderse batırır.

Bu Dersten Nasıl AA Alınır?

🎯 Hesap Makinesi Dostundur

Finansal hesap makinesi (veya bilimsel) kullanmayı sınavdan önce öğren. Üs alma işlemini yapamazsan (1.10)⁵ hesaplayamazsın.

🎯 Neyi İskonto Edeceğini Bil

Tahvil sorusunda piyasa faizini mi kupon faizini mi kullanacaksın? Her zaman PİYASA faizi ile iskonto yapılır (PV bulunur), kupon faizi ile sadece nakit akışı hesaplanır.

🎯 Formül Kağıdı

Hoca formül kağıdına izin veriyorsa WACC ve CAPM formüllerini mutlaka yaz. İzin vermiyorsa sınav başlar başlamaz kağıdın kenarına ezberinden yaz.